2019 YILINDA TÜRK DÜNYASI

“2018 Türk Dünyası Kültür Başkenti Kastamonu” olayının yaratıcısı Uluslararası Türk Kültürü Teşkilatı/TÜRKSOY, her yıl doğum ve ölüm tarihlerini dikkate alarak Türk dünyasında doğum yıl dönümleri kutlanacak ve yine ölüm yıl dönümlerinde anılacak kültür ve bilim insanları ile sanatçıları belirleyip UNESCO’nun yaptığı gibi bir takvimle kamuoyuna duyurmaktadır. 2019 takvimi yeni elimize geçti. Biri duvar, biri de masa takvimi şeklinde düzenlenmiş takvimlerden duvar takviminde Türk dünyasına dâhil ülkelerin UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası/SOKÜM Temsilî Listesine girmiş kültürel unsurlarından 12’sine yer verilmiş. Bu unsurlar aylara göre şöyle sıralanmış:

Ocak 2019: Azerbaycan Mugamı (2008’de listeye alındı.)

Şubat 2019: Kazakistan Dombra Ezgisi (2014’te listeye alındı.)

Mart 2019: Nevruz (2016’da Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Türkmenistan ve Özbekistan’la)

Nisan 2019: Kırgız Destanı Manas (2013’te listeye alındı.)

Mayıs 2019: Özbekistan Katta Aşula (2009’da listeye alındı.)

Haziran 2019: Türkiye Mevlevi Semâ Törenleri (2008’de listeye alındı.)

Temmuz 2019: Türkiye Ebru Sanatı (2014’te listeye alındı.)

Ağustos 2019: Türkmenistan Göroğlu Destanı (2015’te listeye alındı.)

Eylül 2019: Saha/Yakutistan Olonho Destanı (2008’de listeye alındı.)

Ekim 2019: Kırgızistan-Kazakistan Atışma/Aytış (2015’te listeye alındı.)

Kasım 2019: Kırgızistan-Kazakistan Yurt (2014’te listeye alındı.)

Aralık 2019: Türkiye-Azerbaycan-Kazakistan Dede Korkut (2018’de listeye alındı.)

Takvimin arka sayfasında TÜRKSOY’a üye devlet ve özerk cumhuriyetlerin UNESCO SOKÜM listesine dâhil kültürel unsurları topluca verilmiştir.

Gelelim yıl boyunca anacağımız, doğum yıl dönümlerini kutlayacağımız Türk dünyası ünlülerine.

Ocak 2019:    

Azerbaycanlı şair düşünür İmadeddin Nesimî (1369-1417)

Tatar şair EnvarDavidov (1919-1968)

Şubat 2019:

Karaçay-Malkar şair, oyun yazarı ve aktör İbragimMammelanı (1919-2004)

Azerbaycanlı yazar, dramaturg Celil Memmedguluzade (1869-1932)

Mart 2019:

Kırım Tatar Yazar Cengiz Dağcı (1919-2011)

Azerbaycanlı ses sanatçısı Hacıbaba Hüseynov (1919-1993)

Nisan 2019:

Özbek yazar Abdullah Kadiri (1894-1938)

Kumuk şair Abdulla Magomedov (1869-1937)

Mayıs 2019:

Kırgız sinema ve tiyatro oyuncusu Darkül Küyükova (1919-1997)

Türkiye’den şair, yazar Mehmet Emin Yurdakul (1869-1944)

Haziran 2019:

Kazak şair İlyas Jansugirov (1894-1938)

Kıbrıslı şair ve yazar Hikmet  ArifMapolar (1919-1989)

Temmuz 2019:

Türkmen şair ve oyun yazarı Gurbandurdı Gurbansehedov (1919-1992)

Kırgız şair Alımkul Üsenbayev (1894-1963)

Ağustos 2019:

Çuvaş şair VasiliyAlentey (1919-1989)

Özbek yazar Hamid Gulam (1919-2005)

Eylül 2019:

Kırgız Manasçı Sayakbay Köralayev (1894-1971)

Başkurt yazar Mustay Karim (1919-2005)

Ekim 2019:

Türkiye’den Halk Ozanı Âşık Veysel Şatıroğlu (1894-1973)

Kazak şair SakenSeyfullin (1894-1938)

Kasım 2019:

Kazak yazar Beyımbet Maylin (1894-1938)

Saha/Yakut şair, yazar ve dramaturg Timofey Smetanin (1919-1947)

Aralık 2019:

Hakas şair ve oyun yazarı Mihail Kilçiçakov (1919-1990)

Tatar ressam Haris Yakupov (1919-2010)

Yıl boyunca, söz konusu ünlülerle ilgili faaliyetlerden yeri geldikçe söz edeceğiz. Şüphesiz listedeki şair, yazar ve sanatçılardan Kastamonu’yla ilgileri dolayısıyla Mehmet Emin Yurdakul, Âşık Veysel ile Azerbaycanlı Nesimî, Celil Memmedguluzadeve Kırım’dan Cengiz Dağcı daha çok dikkatimizi çekmektedir…