Kastamonulu ünlü şair ve yazar Behçet Necatigil 100 yaşında

184

 

Nail Tan

Kastamonulu şair ve yazarlar içinde en çok yüreğimi acıtanı, vicdanımı sızlatanı M. Behçet Necatigil olmuştur. Orhan Şaik Gökyay, Oğuz Atay adına bazı güzel işler yapıldı ama her nedense Necatigil için il yöneticilerimizi, üniversitemizi bir türlü harekete geçiremedik. Yoksa çok şey yapıldı da biz mi duymadık? Doğumunun 100. yıl dönümü dolayısıyla bir kez daha bazı hatırlatmalarda bulunacağız. Bu hatırlatmalarımız dolayısıyla; “Sen ne yaptın ki?” sorusunu soranlar çıkacaktır. Necatigil’in Kastamonu’yla ilgili bağını ilk defa ayrıntılı bir şekilde ortaya koyan Kastamonulu iki ünlü Şair ve Yazar: Orhan Şaik Gökyay-M. Behçet Necatigil (Ankara 2002, 48 s., KASÇET-VAK Yayınları: 3) kitabımız Gurur Kaynağımız Kastamonulular’da ağabeyim Özdemir Tan’la birlikte yazdığımız kendisi ve kızı Ayşe Sarısayın’la ilgili bölümler (C III., s. 83-84; C VIII, s. 8-9) az hizmet midir? Yayınlarımızdan önce Necatigil’in Kastamonulu olduğunu Prof. Dr. Abdulkadiroğlu’nun dışında kaç kişi biliyordu?

Necatigil, Çapa Eğitim Enstitüsünde edebiyat öğretmeniyken İnebolulu şair yazar Orhan Şaik Gökyay’ın en sevdiği meslektaşıydı.Bu sevgide başarılı öğretmenliğinin yanı sıra hemşehrilik bağının da etkisi vardır. Sonra, müftü babasını yakından tanıyan Prof. Dr. Abdulkerim Abdulkadiroğlu’nun uyarısı üzerine Ankara’da KASÇET-VAK vasıtasıyla 2002 yılında bir anma toplantısı düzenledik.

Necatigil’in hayatını, Türk edebiyatına hizmetlerini anlatmaya bu sütun yetmez. Bu sebeple, sadece onun Kastamonu’yla bağının belirtmek ve 100. doğum yılında yapılması gerekenleri sıralamakla yetineceğiz.

Necatigil, din adamı babasının görev yeri dolayısıyla 16 Nisan 1916 tarihinde İstanbul’da doğdu. Babası, Kastamonu Merkez Çörekçiler ailesinden Hacı Mehmet Necati Gönül, 1889 yılında Kastamonu’da doğdu. Hafız olarak yetiştirildi. İstanbul’a gidip medresede dinî tahsil yaptı. Geyveli Müderris İbrahim Hakkı Efendi’nin öğrencisi oldu. Hocası, çok beğendiği bu öğrencisini kızı Fatma’yla evlendirdi (1915). Bu evlilikten, ertesi yıl Behçet Necatigil dünyaya geldi. Necati Gönül, medreseyi bitirince İstanbul’da vaizlik, müderrislik ve Singer müfettişliği yaptı. Ailesini 1926 yılında Kastamonu’ya taşıdı. Oğlu Mehmet Behçet, İstanbul’da başladığı ilkokul öğrenimini Kastamonu Erkek Muallim Tutbikat Mektebinde /Okulunda tamamladı (1927). Kastamonu Lisesi orta kısmını kaydoldu. Yazılarıyla Türkçe öğretmeni şair Zeki Ömer Defne’nin dikkatini çekti. Ortaokul birinci sınıfta kendi el yazısıyla, bütün yazılarını kendisinin kaleme aldığı Küçük Muharrir adlı bir dergi çıkarmak cesaretini gösterdi. İkinci sınıfta tüberküloza yakalandı. Okula gidemedi. Babası, oğlunu tedavi ettirmek için İstanbul’da görev istedi. Din adamlığına tekrar başladı. Oğlunu tedavi ettirdi. Mehmet Behçet, ortaokulu İstanbul Kabataş Lisesinde bitirdi (1932). Bu lisenin edebiyat bölümünden birincilikle mezun oldu (1936). İstanbul Ü Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünde yüksek öğrenimini tamamlayıp edebiyat öğretmeni oldu. Babası Mehmet Necati Gönül, Beşiktaş ve Sarıyer Müftülüğü görevlerinden sonra emekliye ayrıldı. Din adamları arasında, lakabı “Kitap Adam”dı.

Necatigil, 1943 yılından itibaren şiir ve yazılarında Behçet Necatigil imzasını kullanıp tanınınca 1951 yılında mahkeme kararıyla Gönül olan soyadını Necatigil’e çevirdi.

Gönül-Necatigil ailesi, Kastamonu Nüfus Kütüğünde Merkez Cemalettin Mahallesi 22 numaraya kayıtlı olarak 1953 yılına kadar kaldı. Bu tarihte, İstanbul Beşiktaş nüfusuna nakledildi.

Necatigil, edebiyatımıza elliye yakın önemli eser kazandırıp 13 Aralık 1979 tarihinde İstanbul’da hayata gözlerini yumdu. Mezarı, Zincirlikuyu Mezarlığı’ndadır. Ailesinin, akrabalarının bir kolu, bugün Seydiler’de yaşayan İdrisoğulları ailesidir.

2016‘ya girer girmez, doğumunun 100. yıl dönümü dolayısıyla İstanbullular ilk adımı attı. Ünlü yazar Selim İleri’nin Kırık İnceliklerin Şairi Behçet Necatigil kitabı (İstanbul 2016, 130 s., Everest Yayınları) yayımlandı.

Kastamonu’da neler yapılabilir? Kastamonu Üniversitesi Fen Edebiyat ve Eğitim Fakülteleri panel, anma toplantıları düzenleyebilir. Merkez Cemalettin Mahallesi 22 numaralı ev herhâlde yıkılmıştır. Ancak, sokak duruyordur. Bu sokağa veya civarındaki bir parka adı konabilir. Ayrıca Seydiler’de de benzeri çalışmalar yapılırsa yerinde olur.

Doğumunun 100. yıl dönümünde Kastamonu’nun bu değerli şair ve yazar evladını, saygı, sevgiyle ve içtenlikle anıyoruz. Mekânı cennet olsun!

 

PAYLAŞ